Ile wynosi minimalna emerytura w Polsce? Kiedy przysługuje i jak często jest poddawana waloryzacji?

Najważniejsze informacje o minimalnej emeryturze 

• Od 1 marca 2026 roku najniższa emerytura wynosi 1 978,49 zł brutto.
• Świadczenia z ZUS do kwoty 2500 zł miesięcznie są zwolnione z podatku dochodowego (PIT).
• Z każdej emerytury potrącana jest obowiązkowa składka zdrowotna w wysokości 9%.
• Wiek emerytalny w Polsce wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.
• Pracujący senior, który nie pobiera świadczenia, może skorzystać z ulgi PIT-0 i nie płacić podatku do kwoty 85 528 zł rocznie.

System emerytalny w Polsce - kiedy będzie Ci przysługiwać emerytura?

System emerytalny w Polsce obejmuje trzy filary, z których pierwszy to ZUS, drugi OFE, a trzeci jest dobrowolny i należą do niego:

• IKE – Indywidualne Konta Emerytalne, prowadzone przez wybraną instytucję finansową, która lokuje środki przyszłych emerytów w różne aktywa np. IKE obligacje.
• IKZE – co to jest? To Indywidualne Konta Zabezpieczenia Emerytalnego, którego jedną z zalet jest możliwość skorzystania z ulgi w PIT. 
• PPE – Pracownicze Programy Emerytalne. To dobrowolny program dla pracowników, który uruchamia pracodawca. 
• PPK – Pracownicze Plany Kapitałowe. To system oszczędzania dla zatrudnionych, gdzie na gromadzone środki składają się pracownik, pracodawca i państwo. 
• OIPE - Ogólnoeuropejski Indywidualny Produkt Emerytalny. Sposób gromadzenia pieniędzy dla mieszkańców Unii Europejskiej. 

IKE czy IKZE są dobrowolnymi formami odkładania środków na przyszłą emeryturę. Dzięki nim możesz wypracować wyższą kwotę oszczędności na przyszłość. Weź pod uwagę wszystkie programy, które wspierają odkładanie środków na przyszłość. 

Środki z ZUS i OFE wypłacane są po osiągnięciu wieku emerytalnego.

Ile wynosi powszechny wiek emerytalny?

W przypadku kobiet powszechny wiek emerytalny wynosi 60 lat, a mężczyzn 65 lat. Aby otrzymać świadczenie, musisz odprowadzać składki emerytalne. 

Jak dużą emeryturę z ZUS mogę otrzymać?

Wysokość emerytury wypłacanej przez ZUS zależy od:

• zwaloryzowanych składek zgromadzonych na Twoim koncie w ZUS oraz ewentualnego kapitału początkowego (za lata pracy przed 1999 r.),
• średniej przewidywanej długości życia, publikowanej przez Główny Urząd Statystyczny (GUS). 

Mężczyźni przechodzą na emeryturę później i żyją statystycznie krócej niż kobiety, dlatego ZUS wypłaca im świadczenie przez krótszy czas. Ponieważ dłużej opłacają składki, ich emerytury są przeciętnie wyższe.

Do przejścia na świadczenie nie wystarczy osiągnięcie wieku emerytalnego. Musisz również złożyć wniosek do ZUS.

Ile wynosi najniższa emerytura w Polsce po waloryzacji i czy jest opodatkowana?

Od 1 marca 2026 roku zwaloryzowana najniższa emerytura wynosi 1 978,49 zł brutto. Aby mieć prawo do takiego świadczenia, musisz:

• osiągnąć wiek emerytalny,
• mieć odpowiedni staż pracy – co najmniej 20 lat dla kobiet, dla mężczyzn 25 lat,
• zebrać na tyle mało składek, że Twoje świadczenie wyniosłoby mniej niż najniższa emerytura. 

Aby mieć do dyspozycji wyższą kwotę na przyszłość, warto oszczędzać na swoją przyszłą emeryturę np. w III filarze emerytalnym. Zabezpiecz się również przed konsekwencjami różnych, nieoczekiwanych zdarzeń. Obawiasz się, co będzie z Twoimi dochodami w przypadku nagłego uszczerbku na zdrowiu? Oblicz składkę i sprawdź, jak działa odszkodowanie za pobyt w szpitalu w ubezpieczeniu na życie i co jeszcze może dzięki niemu zyskać.

Czy emerytury i renty z ZUS są opodatkowane?

Emerytury w kwocie do 2500 zł miesięcznie są zwolnione z zaliczki na podatek dochodowy. Jeśli będziesz pobierać wyższą, zostanie od niej odliczony ten podatek. 

Kwota wolna od podatku wynosi 30 000 zł rocznie (czyli 2500 zł miesięcznie). Niezależnie od kwoty zwolnienia z każdego przelewu ubywa jednak 9% na ubezpieczenie zdrowotne.
Jeśli Twoja emerytura jest wyższa niż 2500 zł miesięcznie, to płacisz podatek dochodowy według stawki 12% od nadwyżki ponad tę kwotę.

Roczne rozliczenie podatkowe emeryta – jak opodatkować świadczenie emerytalne w PIT?

Jeśli uzyskujesz emeryturę w całości zwolnioną z podatku dochodowego, nie musisz składać zeznania PIT, choć możesz to zrobić.

Jeśli Twoja emerytura przekracza kwotę wolną od podatku, czyli 30 000 zł rocznie (2500 zł brutto miesięcznie), ZUS pobiera zaliczki na podatek dochodowy i przekazuje Ci roczne rozliczenie podatkowe (PIT-40A lub PIT-11A). Samodzielne złożenie zeznania PIT jest potrzebne tylko w niektórych przypadkach, np. gdy chcesz skorzystać z ulg podatkowych lub rozliczyć się wspólnie z małżonkiem.

W takiej sytuacji najłatwiej możesz to zrobić online przez usługę Twój e-PIT (druk PIT-37) lub składając deklarację w formie papierowej.

Jak pracujący senior może zwiększyć swój kapitał bez płacenia podatku?

Pracujący senior, który ukończył wiek emerytalny, ale zrezygnował z pobierania świadczenia, może skorzystać z tzw. ulgi PIT-0 i nie płacić podatku dochodowego od zarobków do kwoty 85 528 zł rocznie.

Aby ZUS rozpoczął wypłatę emerytury, musisz najpierw rozwiązać umowę o pracę z pracodawcą, u którego byłeś zatrudniony bezpośrednio przed przejściem na emeryturę. Po przyznaniu świadczenia możesz ponownie podjąć zatrudnienie – także u tego samego pracodawcy.

Z zaoszczędzonymi środkami możesz zrobić, co chcesz, np. kupić wymarzone auto. Jednak seniorów dotyczą te same obowiązki, co innych właścicieli samochodów. Pamiętaj o formalnościach – może dotyczyć Cię akcyza za samochód, a w urzędzie konieczny będzie nowy dowód rejestracyjny.

Bibliografia:

1. Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
2. https://www.zus.pl/swiadczenia/renty/kwoty-najnizszych-swiadczen-emerytalno-rentowych
3. https://www.gov.pl/web/finanse/pit---0-dla-seniora-w-rozliczeniu-podatkowym
4. https://www.e-pity.pl/ulgi-odliczenia/zwolnienie-pit-dla-przyszlych-emerytow/?partner=adgm2604_pmax_pros_epity_jdg-brand&utm_source=google&utm_medium=cpc&utm_id=19655095826&utm_term=&utm_content=&gad_source=1&gad_campaignid=19655108791&gclid=CjwKCAjw-8vPBhBbEiwAoA39WuNWMIW7eoAtF3-x3bP6jaZrRVY6QMtDHdn3fSsofbHOgMzTBADArxoC3RsQAvD_BwE
5. https://www.gov.pl/web/rodzina/emerytura-bez-podatku-qna
6. https://www.zus.pl/-/od-marca-emerytury-i-renty-w-g%C3%B3r%C4%99