Dopuszczalne prędkości w Polsce na drogach – jakie są? Ile i gdzie można jechać?

Każdy kierowca powinien mieć świadomość tego, co oznaczają znaki drogowe i jakie są dopuszczalne prędkości na poszczególnych trasach. Przekroczenie przepisów grozi nałożeniem mandatu, otrzymaniem punktów karnych, a w wielu przypadkach nawet odebraniem prawa jazdy. Sprawdziliśmy, jakie ograniczenia prędkości obowiązują obecnie na drogach w Polsce.

Ograniczenie prędkości ignorowane przez kierowców?

Z badania Europejskiego Barometru Odpowiedzialnej Jazdy 2019 wynika, że ponad 90 proc. kierowców w Polsce przekracza dozwoloną prędkość. Ankietę przeprowadzono wśród kierowców 11 krajów Europy i to Polacy uzyskali w niej najgorszy wynik. Natomiast z badania Instytutu Transportu Samochodowego wynika, że nawet 90 proc. kierowców łamie przepisy w miejscach, które wymagają szczególnej ostrożności, takich jak przejścia dla pieszych czy okolice szkół.

Szokować może historia prywatnego radaru, który postawili rodzice w okolicach przejścia dla pieszych w Chotomowie. Wprowadzono tam ograniczenie prędkości do 40 km/h, gdyż w pobliżu znajduje się przedszkole. Jaki dało to efekt? Pomiary dokonane w dniach 21–30 września 2019 roku wykazały, że z 65 tys. pojazdów, które przejeżdżały w tym miejscu, aż 82 proc. złamało ograniczenie prędkości, a rekordzista jechał 128 km/h!

Według danych Komendy Głównej Policji niedostosowanie prędkości do warunków jazdy jest jedną z głównych przyczyn wypadków w Polsce. W 2019 roku było to powodem aż 6 268 wypadków, w których zginęło 770 osób. Biorąc pod uwagę liczbę zdarzeń do ofiar, niedostosowanie prędkości jest główną przyczyną wypadków śmiertelnych.

Jakie są dopuszczalne prędkości obowiązują na drogach w Polsce?

Kluczowe jest, aby każdy kierowca miał świadomość, z jaką prędkością może poruszać się po różnego typu drogach. W Polsce istnieją następujące klasy dróg:

  • autostrady (A),

  • ekspresowe (S),

  • główne ruchu przyspieszonego (GP),

  • główne (G),

  • zbiorcze (Z),

  • lokalne (L),

  • dojazdowe (D).

Oto, jakich limitów prędkości muszą przestrzegać kierujący samochodami o dopuszczalnej masie całkowitej do 3,5 tony i motocyklami:

  • W terenie zabudowanym – 60 km/h od 23 do 5 rano, a poza tymi godzinami – 50 km/h. Polska jest jedynym krajem w Europie, w którym obowiązują takie zasady. Planowano, by w tym roku rozróżnienie w zależności od godzin zostało zniesione, ale jednak do tego nie doszło. W przypadku terenu zabudowanego należy przede wszystkim wspomnieć o tym, że przekroczenie na nim dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h wiąże się z utratą prawa jazdy na 3 miesiące. Kierowca nie traci uprawnień. Po tym czasie odzyska dokument, bez konieczności ponownego zdawania egzaminu.

  • W strefie zamieszkania – 20 km/h. Takie strefy są ustanawiane tam, gdzie porusza się wielu pieszych. Charakterystyczne dla tych miejsc jest to, że piesi mają tam pierwszeństwo przed pojazdami i mogą poruszać się po drodze.

  • Drogi zwykłe – czyli jednojezdniowe dwukierunkowe. Obowiązuje na nich ograniczenie prędkości do 90 km/h.

  • Drogi ekspresowe jednojezdniowe i dwujezdniowe o dwóch pasach ruchu w każdą stronę – obowiązuje limit prędkości do 100 km/h.

  • Drogi ekspresowe dwujezdniowe – nie można na nich przekraczać 120 km/h.

  • Autostrady – dozwolona prędkość na autostradzie wynosi do 140 km/h. Z takich dróg nie mogą korzystać wszystkie pojazdy. Jak mówią przepisy, minimalna prędkość na autostradzie to 40 km/h. Tzn. mogą z niej korzystać wyłącznie takie pojazdy, które są w stanie rozwinąć wskazaną prędkość. Nie oznacza to, że musisz jechać co najmniej 40 km/h. Z ustawy Prawo o ruchu drogowym wynika, że powinieneś poruszać się z taką prędkością, aby nie utrudniać jazdy innym kierowcom.  

Oczywiście na drogach tych mogą się znajdować znaki, które określają dozwolone prędkości na danych odcinkach.

Kary za przekroczenie prędkości

W Polsce, w zależności od tego, o ile przekroczysz dozwoloną prędkość, może być na ciebie nałożony mandat w innej wysokości:

  • do 10 km/h – do 50 zł,

  • od 11 do 20 km/h – 50–100 zł i 2 punkty karne,

  • od 21 do 30 km/h – 100–200 zł i 4 punkty karne,

  • od 31 do 40 km/h – 200–300 zł i 6 punktów karnych,

  • od 41 do 50 km/h – 300–400 zł i 8 punktów karnych,

  • powyżej 50 km/h – 500 zł i 10 punktów karnych.

Co ciekawe, najwyższy mandat w Polsce jest jedną z najniższych kar w krajach Unii Europejskiej. Np. w Austrii przekroczenie prędkości o co najmniej 50 km/h może oznaczać dla kierowcy mandat w wysokości do 2 180 euro, czyli blisko 10 tys. złotych!

Kierowca, który często łamie przepisy, nie tylko naraża się na płacenie mandatów, ale również może stracić prawo jazdy. Wspomnieliśmy o punktach karnych. Kierowca może ich zgromadzić w ciągu 12 miesięcy maksymalnie 24 lub 20, jeśli posiada prawo jazdy krócej niż rok. Przekroczenie limitu punktów karnych wiąże się z utratą prawa jazdy i koniecznością ponownego zdawania egzaminu. Natomiast kierowca, który już w pierwszym roku prowadzenia pojazdów przekroczy limit 20 punktów będzie musiał ponownie przejść przez kurs w szkole nauki jazdy. Jeśli posiadasz uprawnienia dłużej niż 12 miesięcy, to możesz dwa razy w ciągu roku wziąć udział w szkoleniu redukującym, które kosztuje 300 zł. Uczestnictwo w nim zmniejsza liczbę punktów karnych o 6. Ich liczbę możesz sprawdzić przez Internet na stronie obywatel.gov.pl. Skorzystaj z funkcji „Sprawdź punkty karne”.

Przekroczenie prędkości a odszkodowanie

Zastanawiasz się, czy przekroczenie prędkości może być podstawą do tego, że zakład ubezpieczeń nie wypłaci odszkodowania? W wielu przypadkach złamanie przepisów może być potraktowane jako rażące niedbalstwo i w związku z tym kierowca, który się tego dopuścił, nie otrzyma świadczenia z autocasco, ale nie zawsze tak będzie.

A jak to wygląda w przypadku odszkodowania z OC sprawcy? Jeśli poszkodowany jechał z niedozwoloną prędkością, to ubezpieczyciel ma prawo obniżyć odszkodowanie, biorąc pod uwagę to, że kierowca przyczynił się do skali spowodowanych szkód. Może się również zdarzyć, że obaj kierowcy przekroczą prędkość i ubezpieczyciel oceni, że równo przyczynili się do spowodowania szkody. Wówczas otrzymają od towarzystwa odszkodowanie stanowiące 50 proc. wartości szkody.

Zniżka -15%
Potrzebujesz taniego ubezpieczenia OC?
Oblicz składkę
Te porady mogą Cię zainteresować

Mandat z fotoradaru - po jakim czasie przychodzi, jak go zapłacić?

Obecnie w pobliżu polskich dróg funkcjonuje około 400-450 fotoradarów. Te urządzenia mają na celu zdyscyplinować kierowców, którzy pozwalają sobie na przekraczanie dozwolonej prędkości. Wielu z nich w momencie zauważenia charakterystycznego błysku flesza zastanawia się, po jakim czasie przychodzi mandat z fotoradaru. Czy można opłacić mandaty z fotoradarów za pośrednictwem internetu i jaki jest termin płatności tego typu kary?

Czytaj dalej

Najtańsze ubezpieczenie OC? Wystarczy poszukać!

Dla większości osób przy wyborze ubezpieczenia OC najważniejszym czynnikiem jest cena. Na najniższą składkę mogą liczyć kierowcy z największym stażem i pozytywnym przebiegiem historii ubezpieczenia. Wpływ na koszt ubezpieczenia ma także model, wiek i pojemność silnika samochodu. Nie bez znaczenia jest również miejsce zamieszkania.

Czytaj dalej

Jakie drogi zakupu polisy OC oferują firmy ubezpieczeniowe?

W towarzystwach ubezpieczeniowych polisę OC można nabyć różnymi sposobami. Najbardziej rozpowszechnioną formą zakupu ubezpieczenia jest osobiste spotkanie z agentem. Dużą popularnością cieszy się również nabycie polisy OC za pośrednictwem Internetu lub telefonu.

Czytaj dalej